ماشین بافندگی

ماشین بافندگی Weaving Machinery

ماشین بافندگی Weaving Machinery در صنعت نساجی به دستگاه یا ماشینی گفته می شود که در آن ها تولید پارچه با مکانیزم بافتن تار و پود پارچه ها انجام می شود. دستگاه بافندگی دستگاهی مکانیکی به منظور بافتن پارچه است. به عبارت دیگر از این ماشین ها تنها برای تولید پارچه استفاده می شود. در صنعت نساجی و زیر مجموعه ی آن، یعنی صنعت بافندگی، ماشین آلات مختلفی به این منظور وجود دارد. در بالای صفحه می توانید ماشین آلات نساجی موجود در این دسته را مشاهده نمایید.

دسته بندی انواع دستگاه بافندگی

انواع دستگاه یا ماشین بافندگی Weaving Machinery را می توان دسته بندی نمود. این دسته بندی بر اساس سیستم تشکیل دهانه نخ تار یا سیستم پودگذاری انجام می شود. در ادامه به ارائه ی توضیحاتی پیرامون این طبقه بندی ها می پردازیم.

دسته بندی بر اساس سیستم پودگذاری

انواع دستگاه بافندگی با توجه به سیستم پود گذاری، به دو دسته عمده طبقه بندی می شوند. این دسته ها عبارتند از: ماشین های بافندگی دارای ماکو و ماشین های بافندگی بدون ماکو. در جدول زیر طبقه بندی انواع دستگاه بافندگی Weaving Machinery را مشاهده می نمایید.

انواع دستگاه بافندگی ماکودار از ماکو برای قرار دادن پود استفاده می کنند. ماکو دارای یک بدنه چوبی با وزنی حدود ۱۵۰ الی ۲۵۰ گرم است. نخ پود را یک ماسوره بر روی ماکو می پیچد که خود در داخل بدنه چوبی ماکو قرار می گیرد.

ماشین بافندگی Weaving Machinery ماکودار محدودیت هایی دارد که عبارتند از:

• سرعت کم
• وزن زیاد
• وقفه زیاد به دلیل تعویض ماسوره های خالی

در مقابل دستگاه بافندگی Weaving Machinery بدون ماکو به دلیل مزایای خود به سرعت جایگزین انواع ماکودار شدند. این گروه از ماشین بافندگی به دسته های مختلفی تقسیم می شوند که در زیر به آن ها اشاره می کنیم:

1. ماشین بافندگی پروژکتایل
2. دستگاه بافندگی ایرجت
3. ماشین بافندگی جت آب
4. دستگاه بافندگی راپیری

در تصویر زیر می توانید تمام سیستم های ممکن پودگذاری را مشاهده نمایید.

دسته بندی بر اساس مکانیسم تشکیل دهنه

انواع ماشین بافندگی Weaving Machinery را بر اساس مکانیسم تشکیل دهنه نیز می توان دسته بندی کرد. در این حالت ماشین ها به سه دسته مجزا تقسیم می شوند:

1. ماشین بافندگی ژاکارد
2. دستگاه بافندگی بادامکی
3. ماشین بافندگی دابی

دستگاه بافندگی Weaving Machinery بادامکی وردها را با کمک اهرم های بادامکی به کار می اندازد. در این حال وردها طبق طرح های داده شده به دستگاه پارچه را طراحی می کنند. دستگاه بافندگی بادامکی دارای مزایایی است که عبارتند از:

• مکانیسم ساده
• هزینه اولیه پایین
• نگهداری آسان

بر اساس میزان تکراری بودن بافت، تعداد بادامک ها در ماشین بافندگی بادامکی مشخص می شود. در این حالت برای بافت سرژه ۳/۱، به تعداد ۴ عدد بادامک نیاز داریم. البته دستگاه بافندگی Weaving Machinery بادامکی محدودیت هایی هم دارد. از مهمترین محدودیت های آن می توان به موارد زیر اشاره نمود:

• امکان استفاده از بادامک های طراحی شده برای یک بافت برای بافت دیگری وجود ندارد.
• تغییر بادامک ها بسیار زمانبر هستند.

کنترل وردها در ماشین بافندگی دابی به جک ها و اهرم ها سپرده شده است. همچنین کنترل بالا و پایین آمدن وردها نیز توسط زنجیره های الگو انجام می گردد.

جدول دسته بندی دستگاه بافندگی Weaving Machinery بر اساس مکانیسم تشکیل دهنه

در جدول زیر می توانید به اختصار دسته بندی انواع دستگاه بافندگی را بر اساس مکانیسم تشکیل دهنه مشاهده نمایید.

البته ماشین بافندگی دابی را می توان با حداکثر 32 ورد تجهیز کرد. این ویژگی منجر به بالا رفتن توانایی بافت می شود. با استفاده از دستگاه بافندگی دابی می توان به بافت انواع طرح های لانه زنبوری، حوله ای، کرپ، توری بدلی و مخمل کبریتی پرداخت. مکانیسم کار ماشین بافندگی دابی بسیار پیچیده تر از دستگاه بافندگی بادامکی است. این امر موجب می شود تا هزینه اولیه و هزینه نگهداری آن نیز بسیار بالاتر باشد.

مکانیسم ماشین بافندگی Weaving Machinery ژاکارد متفاوت است. در این دستگاه ها، ریسمانی به نام ریسمان ژاکارد عمل وردها را بر عهده می گیرد و نخ های تار را کنترل می کند. این ویژگی باعث می شود که امکانات بافت به شکلی نامحدود افزایش یابد. به این ترتیب با دستگاه بافندگی ژاکارد می توان به تولید پارچه هایی با طرح های پیچیده مانند طرح حیوان، گل یا طرح های هندسی پرداخت. سیستم های موجود ماشین بافندگی ژاکارد برگرفته از Staubli در این جدول ارائه شده است.

ماشین بافندگی دستی

دستگاه بافندگی Weaving Machinery دستی اغلب از چوب ساخته می شود. در تصویر زیر، نمونه ای از این دستگاه ها را می توانید مشاهده کنید.

اجزای ماشین بافندگی دستی

• اسکلت دستگاه: اساس ساختار هر دستگاه بافندگی Weaving Machinery اسکلت آن است که تمامی اجزای دستگاه بر روی آن قرار می گیرد.
• غلتک نخی: نخ های تار به صورت منظم و با توجه به طرح بافت، بر روی غلتکی خاص که به عنوان غلتک نخی شناخته می شود، پیچیده می شوند.
• تقسیم بندی تارها: برای بافتن، لازم است که نخ های تار به دو دسته تقسیم شوند؛ یک دسته به سمت بالا و دسته دیگر به سمت پایین حرکت می کند. تقسیم بندی آن ها بر اساس نقشه ی از پیش تعیین شده صورت می گیرد. این نخ ها از میان سوراخ های میل های نازک عبور داده می شوند و به این ترتیب، با حرکت بالا و پایین میل ها، چله برای پودگذاری در ماشین بافندگی آماده می شود.
• تعداد میل ها: دستگاه های بافندگی بر اساس تعداد میل ها متفاوت هستند. ساده ترین نوع دارای دو میل است که تنها پارچه ساده می بافد، در حالی که اکثر دستگاه ها دارای هشت میل هستند. در تصویر زیر می توانید نحوه حرکت میل ها را مشاهده کنید.

اصطلاحات دستگاه بافندگی

 پودگذاری: در ماشین بافندگی قرار دادن نخ پود در فضای باز شده میان تارها به فرآیند پودگذاری معروف است. این عمل با استفاده از ابزاری به نام ماکو انجام می شود. برای این کار، ابتدا قرقره نخ (که ماسوره نام دارد) به درون ماکو قرار داده می شود و انتهای نخ پیدا می شود. با حرکت دادن ماکو در میان تارها، نخ پود در جای خود قرار می گیرد.

دفتین زنی: دفتین ابزاری است در دستگاه بافندگی که برای فشردن نخ پود به لبه پارچه مورد استفاده قرار می گیرد. این وسیله شامل شانه ای با دندانه های چوبی یا فلزی است. شانه را می توان به آسانی از دفتین جدا کرد و با شانه دیگری جایگزین نمود. تعداد نخ هایی که از هر دندانه عبور می کنند مهم است. تعداد دندانه های شانه در هر متر به عنوان مقیاسی برای سنجش شانه ها در ماشین بافندگی به کار می رود.

پیچش پارچه: هنگامی که پارچه بافته می شود، آن را بر روی غلتکی مخصوص به نام غلتک پیچش می پیچند. در صورتی که مقدار پیچش بیش از حد باشد، فاصله بین نخ های پود افزایش می یابد و اگر در ماشین بافندگی پیچش کافی نباشد، نخ های پود بیش از حد به هم نزدیک می شوند.

ماشین بافندگی برقی

با ظهور و استفاده از موتورهای الکتریکی در ماشین بافندگی، فرآیند بافت به طور قابل توجهی سریع تر شد و تولید پارچه ها با شتاب بیشتری انجام گرفت. اگرچه موتورهای الکتریکی دارای حركت چرخشی هستند، پرتاب ماکو به انرژی ضربه ای نیاز داشت. همچنین، بافت پارچه به صورت دقیق و ریزبافت است و لازم است که پیچش پارچه نیز به شکلی ملایم و مداوم انجام شود. از سوی دیگر، در دستگاه بافندگی سرعت چرخش معمول موتورهای الکتریکی در حدود 200 تا 400 دور در دقیقه (RPM) قرار داشت. برای حل این مشکل، از سیستم های چرخدنده، چرخ و زنجیر، و چرخ و تسمه استفاده شد. هرچند عمل پودگذاری همچنان با ماکو انجام می گرفت، سرعت آن به طور قابل ملاحظه ای افزایش یافت که این امر به نوبه خود موجب رشد سرعت بافت پارچه شد.

مزایای ماشین بافندگی برقی نسبت به دستگاه بافندگی دستی

• یکنواختی در بافت
• سرعت بافت بالاتر
• عرض بیشتر پارچه های بافته شده نسبت به قبل
• کاهش نیروی انسانی لازم برای بافت پارچه

معایب دستگاه بافندگی برقی

• سر و صدای بسیار زیاد
• خطرات ناشی از برق گرفتگی
• خطرات ناشی از پرتاب ماکو و اصابت آن به بدن کاربر

 ماشین بافندگی اتوماتیک

یکی از پیشرفت های اساسی در صنعت بافندگی، توسعه دستگاه بافندگی Weaving Machinery کاملاً اتوماتیک بوده است. این دستگاه ها با هوشمندی کامل طراحی شده اند و قادرند بر اساس برنامه ها و طرح های از پیش تعیین شده عملیات خود را به انجام رسانند. در تصویر زیر می توانید نمونه ای از آن را مشاهده کنید.

چرخه ی بافت در دستگاه بافندگی

برای بافتن یک نخ پود، نیاز به مجموعه ای از عملیات خاص به نام سیکل بافت در دستگاه بافندگی Weaving Machinery است که شامل مراحل زیر می باشد:

• تشکیل دهنه:شامل حرکت بالا و پایین وردها برای ایجاد فضای بافت.
• پودگذاری:جای گذاری نخ پود در دهنه ایجاد شده.
• استفاده از دفتین:فشرده سازی نخ پود به لبه پارچه.
• آزاد شدن نخ تار:به میزان لازم مطابق با تراکم نخ های پود.
• پیچیدن غلتک پارچه:به اندازه مناسب مطابق با میزان تراکم پود.

کنترل و مراقبت از نخ تار و پود

فرآیندهای بالا در ماشین بافندگی برای هر نخ پود به طور مکرر انجام می شود و به همین دلیل به آن چرخه بافت گفته می شود. برای بافت 10 نخ پود، مراحل ذکر شده 10 بار تکرار خواهند شد. در ماشین های اتوماتیک، کنترل مراحل پودگذاری و همچنین تعیین و اصلاح کشش نخ های تار را نیز به این فرایند می افزایند.

همچنین بخوانید ← ماشین آلات دست دوم نساجی

سوالات متداول

ماشین بافندگی چیست و هدف اصلی آن در صنعت نساجی کدام است؟

دستگاهی است که با مکانیزم بافتن نخ های تار و پود، پارچه تولید می کند. هدف اصلی آن تبدیل نخ به پارچه با استفاده از فرآیندهای بافت است، که اساساً برای تولید انبوه منسوجات به کار می رود.

دسته بندی اصلی ماشین های بافندگی بر اساس سیستم پودگذاری شامل چه انواعی است؟

بر اساس سیستم پودگذاری، به دو دسته عمده تقسیم می شوند: ماکودار و بدون ماکو. هر یک از این دسته ها دارای ویژگی ها و محدودیت های خاص خود هستند.

مزایای ماشین بافندگی ماکودار و علت جایگزینی آن با انواع بدون ماکو چیست؟

این ماشین ها از ماکو برای قرار دادن پود استفاده می کنند. با این حال، محدودیت هایی مانند سرعت کم، وزن زیاد ماکو، و وقفه های زیاد به دلیل تعویض ماسوره های خالی باعث شد که ماشین های بدون ماکو به دلیل مزایایشان به سرعت جایگزین آن ها شوند.

انواع اصلی ماشین بافندگی بدون ماکو کدامند؟

شامل ماشین بافندگی پروژکتایل، ایرجت، جت آب، و دستگاه بافندگی راپیری است.

ماشین های بافندگی بر اساس مکانیسم تشکیل دهنه به چند دسته تقسیم می شوند؟

به سه دسته اصلی تقسیم می شوند: ژاکارد، بادامکی، و دابی. هر یک از این مکانیسم ها قابلیت های متفاوتی در ایجاد طرح های بافت دارند.

تفاوت اصلی بین ماشین بافندگی بادامکی و دابی در چیست؟

ماشین بافندگی بادامکی وردها را با اهرم های بادامکی کنترل می کند و دارای مکانیسم ساده تر و هزینه اولیه پایین تری است، در حالی که دابی، کنترل وردها را به جک ها و اهرم ها سپرده و مکانیسم پیچیده تر و هزینه نگهداری بالاتری دارد. دابی می تواند با حداکثر 32 ورد تجهیز شود.

مزایای ماشین بافندگی ژاکارد نسبت به سایر انواع بر اساس مکانیسم تشکیل دهنه چیست؟

این ماشین با استفاده از ریسمان ژاکارد، امکانات بافت را به شکلی نامحدود افزایش می دهد. این ویژگی به آن اجازه می دهد تا پارچه هایی با طرح های پیچیده مانند طرح حیوان، گل یا طرح های هندسی تولید کند که با سایر مکانیسم ها دشوار است.

اصطلاح پودگذاری در ماشین بافندگی به چه معناست؟

پودگذاری به فرآیند قرار دادن نخ پود در فضای باز شده میان نخ های تار اشاره دارد. این عمل معمولاً با استفاده از ابزاری به نام ماکو یا سیستم های بدون ماکو انجام می شود تا بافت پارچه شکل گیرد.

چرا ماشین های بافندگی برقی به سرعت جایگزین انواع دستی شدند؟

به دلیل سرعت بافت بالاتر و یکنواختی بیشتر در بافت. این ماشین ها همچنین امکان تولید پارچه های با عرض بیشتر و کاهش نیروی انسانی را فراهم آوردند.

چرخه بافت در دستگاه بافندگی شامل چه مراحلی است؟

چرخه بافت در دستگاه بافندگی شامل مراحلی مانند تشکیل دهنه (حرکت وردها)، پودگذاری (قرار دادن نخ پود)، استفاده از دفتین (فشردن نخ پود)، آزاد شدن نخ تار، و پیچیدن غلتک پارچه است. این مراحل برای هر نخ پود به طور مکرر انجام می شوند.

نکات کلی

1. ماشین بافندگی دستگاهی است که با مکانیزم بافتن نخ های تار و پود، پارچه تولید می کند. هدف اصلی آن تولید پارچه با فرآیند بافت برای مصارف مختلف در صنعت نساجی است.
2. بر اساس سیستم پودگذاری، ماشین های بافندگی به دو دسته عمده طبقه بندی می شوند: ماکودار و بدون ماکو.
3. ماشین های ماکودار محدودیت هایی مانند سرعت کم، وزن زیاد ماکو، و نیاز به توقف برای تعویض ماسوره داشتند. این معایب باعث شد که انواع بدون ماکو که سریع تر و کارآمدتر بودند، جایگزین آن ها شوند.
4. انواع ماشین بافندگی بر اساس مکانیسم تشکیل دهنه به سه دسته مجزا تقسیم می شوند: ژاکارد، بادامکی و دابی.

سایر نکات

1. ماشین بادامکی از اهرم های بادامکی برای کنترل وردها استفاده می کند و مکانیسم ساده تری دارد. در مقابل، ماشین دابی کنترل وردها را به جک ها و اهرم ها سپرده، پیچیده تر است و توانایی بافت طرح های متنوع تری را با حداکثر 32 ورد دارد.
2. ماشین بافندگی ژاکارد با کنترل نخ های تار از طریق ریسمان ژاکارد، امکانات بافت را به شکلی نامحدود افزایش می دهد. این ویژگی به آن امکان می دهد پارچه هایی با طرح های بسیار پیچیده و ظریف مانند طرح های حیوان، گل یا هندسی تولید کند.
3. پودگذاری فرآیند قرار دادن نخ پود در فضای باز شده میان نخ های تار است. این عمل برای تکمیل بافت و ایجاد ساختار پارچه ضروری است.
4. ماشین های برقی نسبت به انواع دستی دارای یکنواختی بیشتر در بافت و سرعت بافت بالاتر بودند. این مزایا، در کنار افزایش عرض پارچه های تولیدی و کاهش نیاز به نیروی انسانی، به جایگزینی سریع آن ها کمک کرد.
5. چرخه بافت شامل تشکیل دهنه (ایجاد فضای لازم بین تارها)، پودگذاری (قرار دادن نخ پود)، استفاده از دفتین (فشردن پود به لبه پارچه)، آزاد شدن نخ تار (تأمین نخ تار لازم) و پیچیدن غلتک پارچه (جمع آوری پارچه بافته شده) است.

اصطلاحات کلیدی ماشین بافندگی

• ماشین بافندگی (Weaving Machinery): دستگاه یا ماشینی در صنعت نساجی که با مکانیزم بافتن نخ های تار و پود، پارچه تولید می کند.
• نخ تار: نخ هایی که در طول پارچه قرار می گیرند و به صورت موازی کشیده می شوند تا نخ پود از میان آن ها عبور کند.
• نخ پود: نخ هایی که به صورت عرضی و متناوب از میان نخ های تار عبور کرده و ساختار پارچه را تشکیل می دهند.
• سیستم پودگذاری: مکانیزمی که برای قرار دادن نخ پود در فضای باز شده میان تارها استفاده می شود.
• ماشین ماکودار: نوعی دستگاه بافندگی که از ماکو (وسیله ای چوبی حاوی ماسوره نخ پود) برای عبور دادن نخ پود استفاده می کند.
• ماکو: ابزاری که نخ پود را از میان نخ های تار عبور می دهد و در ماشین های بافندگی ماکودار استفاده می شود.
• ماسوره: قرقره کوچکی که نخ پود بر روی آن پیچیده می شود و داخل ماکو قرار می گیرد.
• ماشین بدون ماکو: دسته ای از دستگاه های بافندگی که از روش های دیگری غیر از ماکو (مانند پروژکتایل، ایرجت، جت آب، راپیری) برای قرار دادن پود استفاده می کنند.
• ماشین پروژکتایل: نوعی ماشین بدون ماکو که نخ پود را با استفاده از یک پرتاب کننده کوچک (پروژکتایل) از میان تارها عبور می دهد.
• دستگاه بافندگی ایرجت (Airjet): نوعی ماشین بدون ماکو که از هوای فشرده برای عبور دادن نخ پود استفاده می کند.

اصطلاحات کلیدی ماشین بافندگی

• ماشین جت آب (Waterjet): نوعی ماشین بدون ماکو که از جریان آب با فشار بالا برای حمل نخ پود استفاده می کند.
• دستگاه بافندگی راپیری (Rapier): نوعی ماشین بدون ماکو که از میله های گیره ای شکل (راپیر) برای گرفتن و عبور دادن نخ پود استفاده می کند.
• سیستم تشکیل دهنه: مکانیزمی که وردها را بالا و پایین می برد تا فضای لازم برای عبور نخ پود (دهنه) ایجاد شود.
• ورد: چارچوب هایی در ماشین بافندگی که نخ های تار از آن ها عبور می کنند و با حرکت بالا و پایین، دهنه را تشکیل می دهند.
• ماشین بادامکی (Cam Loom): نوعی دستگاه بافندگی که وردها را با استفاده از اهرم ها و بادامک ها کنترل می کند؛ مناسب برای بافت های ساده و تکراری.
• ماشین دابی (Dobby Loom): نوعی دستگاه بافندگی که کنترل وردها را به جک ها و اهرم ها می سپارد و قابلیت بافت طرح های پیچیده تر با تعداد ورد بیشتر (تا 32 ورد) را دارد.
• ماشین ژاکارد (Jacquard Loom): پیشرفته ترین نوع دستگاه بافندگی که با کنترل تک تک نخ های تار، امکان بافت طرح های بسیار پیچیده و نامحدود را فراهم می کند.
• پودگذاری: فرآیند قرار دادن نخ پود در فضای باز شده میان تارها.
• دفتین زنی: عملی که با استفاده از ابزار دفتین، نخ پود را به لبه پارچه بافته شده می فشارد تا تراکم لازم ایجاد شود.

اصطلاحات کلیدی ماشین بافندگی

• دفتین: ابزاری در ماشین بافندگی شامل شانه ای با دندانه های چوبی یا فلزی که برای فشردن نخ پود به کار می رود.
• پیچش پارچه: فرآیند پیچاندن پارچه بافته شده بر روی غلتک مخصوص (غلتک پیچش پارچه) پس از اتمام بافت.
• سیکل بافت (Weaving Cycle): مجموعه عملیات تکراری (تشکیل دهنه، پودگذاری، دفتین زنی، آزاد شدن تار، پیچیدن پارچه) که برای بافت هر نخ پود انجام می شود.
• ماشین دستی: دستگاهی که عمدتاً از چوب ساخته شده و عملیات بافت به صورت دستی توسط کاربر انجام می شود.
• ماشین برقی: دستگاهی که از موتورهای الکتریکی برای خودکارسازی و افزایش سرعت فرآیند بافت استفاده می کند.
• ماشین اتوماتیک: دستگاه هوشمند و کاملاً خودکار که بر اساس برنامه ها و طرح های از پیش تعیین شده، عملیات بافت را انجام می دهد و نیازمند حداقل دخالت انسانی است.