کنترل کیفیت نخ
در سیستم ریسندگی رینگ استفاده از دستگاه های آزمایشگاهی تخصصی برای کنترل کیفیت نخ ضروری است. این دستگاه ها به ما امکان می دهند تا ویژگی های مختلف نخ مانند استحکام، یکنواختی، ضخامت و … را با دقت اندازه گیری کنیم. در ادامه به برخی از مهم ترین این دستگاه ها و نحوه کار آن ها اشاره می کنیم:
-
دستگاه مقاومت سنج (Tensile Tester)
این دستگاه برای اندازه گیری استحکام، ازدیاد طول تا نقطه پارگی و مدول الاستیسیته نخ استفاده می شود. نمونه نخ در دستگاه قرار گرفته و با سرعت مشخص کشیده می شود تا زمانی که پاره شود. نیروی لازم برای پارگی و میزان کشیدگی تا نقطه پارگی توسط دستگاه ثبت می شود و به این روش، یکی از مراحل کنترل کیفیت نخ انجام می شود.
نحوه کار: نمونه نخ بین دو گیره دستگاه قرار می گیرد. یکی از گیره ها ثابت و دیگری با سرعت مشخص حرکت می کند. در حین کشیده شدن، سنسورهای دستگاه نیروی اعمال شده و میزان کشیدگی را اندازه گیری می کنند.
برندهای معروفی که دستگاه مقاومت سنج تولید می کنند عبارتند از: Instron، ZwickRoell و Tinius Olsen.
-
دستگاه تابلو سنج (Yarn Evenness Tester)
این دستگاه برای اندازه گیری یکنواختی ضخامت نخ استفاده می شود. نمونه نخ از روی یک سنسور نوری عبور داده می شود و تغییرات شدت نور عبوری در طول نمونه، نشان دهنده تغییرات ضخامت نخ است. به این ترتیب مرحله ی دیگری از مراحل کنترل کیفیت نخ نیز انجام می گرد.
نحوه کار: نمونه نخ با سرعت ثابت از روی یک سنسور نوری عبور می کند. تغییرات شدت نور عبوری توسط دستگاه ثبت شده و به صورت یک نمودار نمایش داده می شود.
برندهای معروفی که دستگاه تابلو سنج تولید می کنند عبارتند از: Uster Technologies و SDL Atlas.
-
دستگاه اندازه گیری ضخامت (Yarn Diameter Tester)
این دستگاه برای اندازه گیری مستقیم ضخامت نخ استفاده می شود. برای کنترل کیفیت نخ نمونه بین دو غلتک قرار گرفته و با فشار مشخص روی آن ها قرار می گیرد. ضخامت نخ با اندازه گیری فاصله بین دو غلتک محاسبه می شود.
نحوه کار: نمونه نخ بین دو غلتک با دقت بالا قرار می گیرد. با اعمال فشار مشخص، ضخامت نخ اندازه گیری می شود.
برندهای معروفی که دستگاه اندازه گیری ضخامت تولید می کنند عبارتند از: Uster Technologies و SDL Atlas.
-
دستگاه اندازه گیری پیچش (Twist Tester)
این دستگاه برای اندازه گیری تعداد پیچش در واحد طول نخ استفاده می شود. نمونه نخ باز شده و تعداد پیچش ها به صورت دستی یا خودکار شمارش می شود. به همین ترتیب یکی دیگر از مراحل کنترل کیفیت نخ انجام می شود.
نحوه کار: نمونه نخ باز شده و با استفاده از یک ابزار مخصوص، تعداد پیچش ها در یک طول مشخص شمارش می شود.
برندهای معروفی که دستگاه اندازه گیری پیچش تولید می کنند عبارتند از: Uster Technologies و SDL Atlas.
-
دستگاه اندازه گیری نپ (Nepp Tester)
توده های کوچک و فشرده الیاف «نپ» نامیده می شود. این دستگاه برای اندازه گیری تعداد و اندازه نپ ها و کنترل کیفیت نخ استفاده می شود. نمونه نخ از روی یک سنسور نوری عبور داده می شود و نپ ها به صورت نقاط تیره روی نمودار نمایش داده می شوند.
نحوه کار: نمونه نخ با سرعت ثابت از روی یک سنسور نوری عبور می کند. تغییرات شدت نور عبوری به دلیل وجود نپ ها توسط دستگاه ثبت شده و به صورت یک نمودار نمایش داده می شود.
برند معروفی که دستگاه اندازه گیری نپ تولید می کند Uster Technologies است.
دستگاه های دیگر برای کنترل کیفیت نخ
علاوه بر دستگاه های ذکر شده، دستگاه های دیگری نیز برای ارزیابی ویژگی های خاص نخ استفاده می شوند، مانند:
- دستگاه اندازه گیری پرزدهی: برای اندازه گیری میزان پرزدهی نخ.
- دستگاه اندازه گیری کشش: برای اندازه گیری کشش نخ.
- دستگاه اندازه گیری رنگ: برای اندازه گیری رنگ و یکنواختی رنگ نخ.
اهمیت استفاده از دستگاه های آزمایشگاهی
در صنعت نساجی استفاده از دستگاه های آزمایشگاهی برای کنترل کیفیت نخ مزایای بسیاری دارد از جمله:
افزایش کیفیت محصول: با شناسایی دقیق عیوب و نواقص، می توان اقدامات لازم برای بهبود کیفیت نخ را انجام داد.
کاهش ضایعات: با کنترل کیفیت نخ و تشخیص زودهنگام مشکلات، می توان از بروز ضایعات در مراحل بعدی تولید جلوگیری کرد.
افزایش رضایت مشتری: ارائه محصول با کیفیت بالا، رضایت مشتری را افزایش داده و به بهبود شهرت برند کمک می کند.
انتخاب دستگاه های مناسب
برای کنترل کیفیت نخ انتخاب دستگاه های آزمایشگاهی مناسب به ویژگی هایی مانند نوع نخ، حجم تولید و استانداردهای کیفی مورد نظر بستگی دارد. بنابراین بهتر است قبل از خرید دستگاه ها، با کارشناسان متخصص مشورت کنید. نکته قابل توجه این که لیست بالا تنها شامل برخی از مهم ترین دستگاه های آزمایشگاهی برای این منظور هستند و ممکن است دستگاه های دیگری نیز مورد استفاده قرار گیرند.
